ANNA FREUD
Anna Freud ve Savunma Mekanizmaları Kuramı
Psikanalizin kurucusu Sigmund Freud'un en küçük kızıdır. Hayatı boyunca babasının en büyük destekçisi olmuş; özellikle Freud'un ağır kanser hastalığı döneminde yanından hiç ayrılmayarak gösterdiği vefa nedeniyle babası tarafından mitolojideki "sadık Antigone"ye benzetilmiştir. Meslek hayatına ilkokul öğretmeni olarak başlamış, sonrasında psikanaliz eğitimini Freud'dan almış, bizzat babası tarafından analiz edilmiştir. Ego psikolojisinin kurucularından biri olmuştur.
Ego psikologları, analizlerinin odak noktasını id'in derinliklerinden alarak; egonun biliş, bellek, dikkat ve muhakeme gibi entelektüel işlevlerine kaydırmışlardır. Bu yaklaşımda amaç bilinçdışını tamamen göz ardı etmek değil; psikanalizi salt id'in psikolojisi olmaktan çıkarıp, egoyu baz alan ve onun dış dünyayla uyumunu artırmayı hedefleyen bir ego psikolojisi olarak kurgulamaktır. Anna Freud'a göre, bu süreçte ruhsal yapıyı anlamak için en iyi gözlem noktası egonun kendisidir. Analistin temel görevinin id, ego ve süperegodan gelen bileşenleri birbirinden ayrıştırmak ve bu ruhsal yapılar arasında kurulan uzlaşmayı anlamak olduğunu vurgular. Analiz sürecinde başarılı bir işbirliği kurulabilmesi için, egonun kendini dışarıdan gözlemleyebilen bir tarafa sahip olması, yani bu gözlemci konuma gelerek analistin müttefiki olması şarttır.
Klasik dürtü kuramı insan karakterini büyük ölçüde psikoseksüel gelişim evreleri ve bu evrelerdeki fiksasyonlarla açıklarken,. Anna Freud'un öncülüğünü yaptığı ego psikolojisi bireyin karakterini ağırlıklı olarak hangi savunma mekanizmalarını kullandığına bakarak ele alır. Dürtü kuramından daha farklı bir noktada, Anna Freud egoyu çok daha doğrudan ve açık bir şekilde desteklemekten, onun uyum ve sentez kapasitesini artırmaktan bahseder.
Özellikle çocuk analizinde ve ego gücü, dürtü kontrolü, benlik bütünlüğü ve ilişki kurma kapasitesi görece daha zayıf olan vakalarda benimsediği destekleyici tutum, Anna Freud’u Melanie Klein’dan ayıran temel noktalardan biridir. Anna Freud'a göre çocukların zayıf ve tam olarak gelişmemiş egoları, analistin ağır yorumlarını kaldırabilecek güce henüz sahip değildir. Bu nedenle, hazır olmayan birini, yani egosunun gücü ve sentez yeteneği henüz tam oluşmamış çocukları ya da nevroz altı vakaları analiz etmenin fayda sağlamayacağına inanır. Bu ego zayıflığı nedeniyle, Anna Freud analistin çocuklarla çalışırken yalnızca pasif bir yorumcu değil, aynı zamanda ego gelişimini destekleyen ve yönlendiren bir öğretici rolünü de üstlenmesi gerektiğini savunur. İki kuramcı arasındaki bu ayrılığın en net görüldüğü yerlerden biri de oyun tekniğidir; Anna Freud, Klein'in aksine, çocuğun oyun sırasındaki davranışlarının yetişkinlerdeki sözlü serbest çağrışımın tam bir eşdeğeri olarak görülmesini ve doğrudan öyle yorumlanmasını reddeder. Anna Freud oyunu ilişki kurma ve gözlem aracı olarak kullanır, yorumun kendisini oyundan değil çocukla kurulan bilinçli ilişkiden çıkarır.
KAYNAKÇA
Freud, A. (2004). Ben ve savunma mekanizmaları (Y. Erim, Çev.). Metis Yayınları. (Orijinal eser 1936 yılında yayımlanmıştır).
Freud, A. (2000). Çocuklukta normallik ve patoloji: Gelişimin değerlendirilmesi (A. N. Babaoğlu, Çev.). Metis Yayınları. (Orijinal eser 1965 yılında yayımlanmıştır).